Bu nedenle toplumsal hünerler doğuştan gelen özelliklerden çok, vakit içinde gelişen ve desteklenen maharetler olarak kıymetlendirilir.
Bilhassa okul öncesi periyot, çocukların toplumsal gelişimi açısından kritik bir süreçtir. Bu periyotta kazanılan marifetler, ilerleyen yıllardaki arkadaşlık ilgilerini, okul ahengini ve özgüveni etkileyebilir.
Toplumsal Marifet Nedir?
Toplumsal maharetler, çocuğun öbür beşerlerle sağlıklı alakalar kurmasını sağlayan davranışlardır. Bunlar;
İletişim kurma,
Paylaşma,
Sıra bekleme,
Yardımlaşma,
İş birliği yapma,
Hislerini tabir etme,
Empati kurma,
Sorun çözme
üzere marifetleri kapsar.
Toplumsal Maharet Eksikliği Olan Çocuklarda Hangi Belirtiler Görülebilir?
Birtakım çocuklar toplumsal ortamlarda daha fazla zorlanabilir. Aşağıdaki belirtiler dikkat çekebilir:
Arkadaş edinmekte zorlanma,
Daima yalnız oynamayı tercih etme,
Oyuncaklarını paylaşmak istememe,
Sık sık hengame etme,
Duygularını söz etmekte zorlanma,
Sıra bekleyememe,
Grup oyunlarına katılmak istememe,
Utangaç davranma.
Her utangaç çocukta bir sorun olduğu manasına gelmez. Lakin toplumsal zahmetler çocuğun günlük hayatını etkiliyorsa desteklenmesi değerlidir.
Çocuklarda Toplumsal Maharet Nasıl Geliştirilir?
1. Oyun Oynamasına Fırsat Verin
Çocuklar toplumsal marifetleri en yeterli oyun sırasında öğrenirler. Parkta, akranlarıyla yahut kardeşleriyle oynanan oyunlar paylaşmayı, sıra beklemeyi ve iş birliğini dayanaklar.
2. Hisler Hakkında Konuşun
“Arkadaşın oyuncağını alınca üzülmüş olabilir.” üzere tabirler çocuğun empati marifetinin gelişmesine yardımcı olur.
3. Rol Model Olun
Çocuklar söylenenden çok gördüklerini öğrenirler.
Teşekkür etmek, özür dilemek, sabırlı davranmak ve diğerlerine hürmet göstermek çocuklar için güçlü birer örnektir.
4. Birlikte Kitap Okuyun
Öyküler üzerinden karakterlerin hislerini konuşmak, çocukların farklı bakış açılarını anlamalarını dayanaklar.
5. Çocuğunuzun Problemlerini Çabucak Çözmeyin
Arkadaşıyla yaşadığı küçük uyuşmazlıklarda çabucak müdahale etmek yerine, tahlil üretmesine fırsat vermek sorun çözme marifetlerini geliştirir.
6. Ekran Mühletini İstikrarlı Tutun
Gerçek toplumsal tecrübeler, ekran karşısında geçirilen vakitten çok daha fazla toplumsal öğrenme fırsatı sunar.
Toplumsal Marifet Gelişimi Neden Bu Kadar Kıymetlidir?
Araştırmalar, erken çocukluk devrinde kazanılan toplumsal marifetlerin okul başarısı, akran bağları ve duygusal dayanıklılıkla alakalı olduğunu göstermektedir. (MEB Temel Eğitim)
Ne Vakit Uzman Dayanağı Alınmalı?
Şayet çocuğunuz;
Sürekli yalnız kalmayı tercih ediyorsa,
Arkadaş münasebetlerinde bariz zahmet yaşıyorsa,
Yoğun öfke ve ahenk problemleri gösteriyorsa,
Toplumsal ortamlardan çok kaçınıyorsa,
bir çocuk psikoloğundan takviye almak yararlı olabilir.
Sonuç
Toplumsal marifetler, çocukların gelecekte kuracakları ilgilerin temelini oluşturur. Bu hünerlerin gelişmesi için kusursuz ebeveyn olmaya gerek yoktur. Çocuğun hislerini anlayan, ona model olan ve inançlı bir bağlantı sunan bir ebeveyn olmak birçok vakit kafidir.
Unutmayın; çocuklar toplumsal maharetleri öğütlerle değil, alaka içinde yaşayarak öğrenirler.
