Peki duygusal uyuşma nedir? Duygusal uyuşma kişinin olağanda duygusal yansılar vermesi gereken
durumlarda his yaşamakta zorlandığı yahut duygusal sözlerini sonlu yahut eksik bir biçimde ifade
ettiği ruhsal bir durumdur. Bu durumda kişi, olağanda duygusal bir reaksiyon uyandırması beklenen
olaylar karşısında bariz bir his yoğunluğu hissedemeyebilir. Ne ağır bir ıstırap ne de belirgin
bir sevinç yaşanır; bunun yerine daha çok hissetmeme, boşluk ya da kopukluk hissi ön plandadır.
Duygusal uyuşmayı ilgisizlik yahut duygusuzluk ile karıştırırız bazen. Fakat bu durum, hislerin yok
olmasından fazla , hislere erişmekte zorluk yaşamak olarak söz edilir. Kişi, “hiçbir şey
hissetmiyorum” tabirini kullanırken aslında, o an için duygusal tecrübesine ulaşmakta güçlük
yaşadığını anlatıyor olabilir.Ve ayrıyeten duygusal uyuşma patolojik bir rahatsızlık değildir . Daha çok
bireyin iç dünyasında yaşadıklarını açıklamaya yardımcı bir kavramdır.
Duygusal uyuşma ve duygusal bastırma birden fazla vakit birebirmiş üzere gözükebilir . Lakin duygusal
bastırma kişinin hissettiği bir hissin farkında olması lakin bu duyguyu göstermemeyi ya da
yaşamamayı şuurlu ya da yarı şuurlu biçimde tercih etmesidir.Bu durumda birey, örneğin üzüldüğünü
ya da öfkelendiğini hisseder; ancak bu duyguyu tabir etmemeye çalışır. Yani his vardır, fakat geri
planda tutulur.
Duygusal uyuşmada ise birey , bastırmada olduğu üzere ağır bir hissin farkında olmayabilir. Asıl
zorlanılan nokta, duyguyu denetim etmekten çok, duyguyu hissedememektir. Duygusal uyuşmanın
depresyon, dert , çok gerilim , travma sonrası gerilim bozukluğu, istismar ve yas üzere nedenlerden dolayı
olabilir.
Birtakım yaklaşımlarda duygusal uyuşma, kişinin ağır hislerle baş etmekte zorlandığı durumlarda
ortaya çıkan bir reaksiyon olarak ele alınır. Bu durumda kişi, yaşadığı hislere bir müddetliğine mesafe
koyarak günlük hayatını sürdürebilir. Bu süreç her vakit şuurlu değildir ve birden fazla zaman
bizatihi gelişir.
Bu çeşit tecrübeler yaşayan bireylere yaklaşırken, durumu çabucak düzeltmeye çalışmak yerine,
yaşanan tecrübesi anlamaya odaklanmak daha yapan olabilir . Bu tecrübesi yaşayan bireylerin
“duygusuz” ya da “ilgisiz” olarak etiketlenmemesi, sürecin daha sağlıklı anlaşılmasına katkı
sağlayabilir. Ayrıyeten kişi, yaşadığı durumu çabucak değiştirmeye çalışmak yerine, bunu bir deneyim
olarak fark etmeyi tercih edebilir. Hislerin her vakit ağır yaşanmak zorunda olmadığını kabul
etmek, kişinin kendisiyle kurduğu münasebete katkı sağlayabilir. Günlük hayatta küçük farkındalıklar
geliştirmek, duygusal tecrübesi tekrar tanımaya yönelik birinci adım olarak görülebilir
HAZIRLAYAN:
Uzman Psikolog Mustafa Cem Oğuz
Stajyer Psikolog Zübeydenur Genç
