1. Empat Yorgunluğu Nedir?
Empat yorgunluğu, diğerlerinin acılarına daima maruz kalma sonucu gelişen duygusal, zihinsel ve fizikî tükenmişlik halidir. Birey, diğerlerinin yaşadığı olumsuz hisleri kendi iç dünyasında da yaşar ve bir noktadan sonra bu yoğunluk, kişinin kendi ruhsal sonlarını zorlamaya başlar.
2. Empat Yorgunluğu ile Karıştırılan Durumlar
Birden fazla vakit empat yorgunluğu:
– Depresyon,
– Tükenmişlik sendromu,
– Anksiyete bozukluğu,
– Duygusal hassasiyetle karıştırılır.
Lakin empat yorgunluğunun ayırt edici özelliği, öteki insanların duygusal yükleriyle dolu olmak ve bu yükün ferdî enerjiyi tüketmesidir.
3. Belirtiler
– Daima yorgunluk ve uykusuzluk
– Karamsarlık, umutsuzluk
– Oburlarının hislerini hissettikten sonra tükenmişlik
– Toplumsal geri çekilme isteği
– “Herkese yetişmeliyim” niyetiyle kendini ihmal etme
– Fizikî belirtiler: baş ağrısı, mide sorunları, kas gerginliği
4. Risk Grupları
Empat yorgunluğu bilhassa şu kümelerde daha yaygındır:
– Psikologlar ve terapistler
– Sıhhat çalışanları
– Bakım veren ebeveynler
– Empat yapısı baskın bireyler
– Aile içi travmalara maruz kalmış bireyler
5. Terapötik Müdahaleler
Empat yorgunluğu yaşayan bireyler, ekseriyetle kendilerini hatalı hissederler. “Yeterince yardımcı olamadım”, “Daha fazlasını yapmalıydım” üzere niyetlerle kendilerini baskılarlar. Bu noktada terapist şu alanlara odaklanabilir:
– Hudut koyma mahareti kazandırmak
– Duygusal öz-şefkat geliştirmek
– “Ben merkezli suçluluk” yerine gerçekçi sorumluluk algısı oluşturmak
– Boşaltıcı yazı ve anlatım teknikleriyle hisleri dışa vurmak
– Mindfulness ve duyusal farkındalık çalışmaları
6. Kendine Dönüş
Empat yorgunluğu yaşayan bireyin, yalnızca diğerlerinin hislerini değil, kendi hislerini da hissedebilmesi gerekir. Bu yüzden terapi sürecinde “ben ne hissediyorum” sorusunu duyumsaması, empatiden kopmadan kendi merkezine dönmesi temeldir.
Sonuç olarak, fazla hissetmek kutsal değil, yorucudur. Empat yorgunluğu, düzgünleştirmeye çalışırken kendini kaybetme riskini taşır. Terapist bu noktada bireyin hem diğerlerine hem kendine adil davranmasını sağlayan bir iç tertip inşa etmesine dayanak olur.
Hazırlayan: Uzman Psikolog Mustafa Cem Oğuz
