Hayvanların insan psikolojisi üzerindeki olumlu tesirleri, çağdaş psikolojide giderek daha fazla kabul görmekte ve bilimsel araştırmalarla desteklenmektedir. Evcil hayvanlarla kurulan bağ, yalnızlık hissini azaltmakta, gerilim düzeyini düşürmekte ve depresyon belirtilerini hafifletmektedir. Bilhassa köpekler ve kedilerle kurulan duygusal bağlantılar, bireylerin itimat hissini pekiştirmekte ve hayat doyumunu artırmaktadır.
Hayvan takviyeli terapi (animal-assisted therapy), travma sonrası gerilim bozukluğu (TSSB), otizm spektrum bozukluğu, dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu (DEHB) ve depresyon üzere durumlarda tesirli bir tamamlayıcı usul olarak kullanılmaktadır. Bu terapi biçiminde, terapötik süreçte hayvanların varlığı bireyin rahatlamasını ve kendini daha inançta hissetmesini sağlar.
Hayvanlarla geçirilen vakit, oksitosin, serotonin ve dopamin üzere nörotransmitterlerin salınımını artırarak bireyin ruh halini düzgünleştirir. Ayrıyeten evcil hayvan bakımının sorumluluk hissini pekiştirdiği ve bireyin rutin oluşturarak fonksiyonelliğini sürdürmesine katkı sağladığı bilinmektedir.
Yaşlı bireylerde evcil hayvan sahibi olmanın depresyon riskini azalttığı ve bilişsel gerilemeyi yavaşlattığı gözlemlenmiştir. Çocuklarda ise hayvanlarla büyümenin empati gelişimini desteklediği, duygusal düzenleme hünerlerini artırdığı ve toplumsal etkileşim hünerlerini güçlendirdiği belirtilmektedir.
Sonuç olarak, hayvanlar sırf sevgi objeleri değil; tıpkı vakitte ruhsal sıhhati destekleyen, bağ kurmayı kolaylaştıran ve bireyin iç dünyasında düzgünleşme başlatan doğal terapistlerdir. Bu nedenle hayvanların insan psikolojisindeki yeri yalnızca ferdî tercihlere indirgenemez; toplumsal sıhhat siyasetlerinde da dikkate alınması gereken kıymetli bir faktördür.
Hazırlayan: Uzman Psikolog Mustafa Cem Oğuz
