Vajinismus ülkemizde bilhassa bayanlarda en fazla karşılaştığımız cinsel sıkıntıdır. Yapılan araştırmalarda ülkemizde 10 bayandan birinde vajinismusun görüldüğü ortaya konmuştur, fakat cinsel meseleler çoklukla zımnî tutulduğundan, tedaviye başvurmakta gecikildiğinden ya da sorunun tam olarak ne olduğu bilinemediğinden ülkemizdeki vajinismus oranı iddia edilenden çok daha fazla olabilir.Vajinismus bayandan kaynaklı bir sorun olarak düşünülse de, bütün cinsel problemler çiftin ortak sıkıntısıdır ve vajinismus tedavisinde de çiftin işbirliği çok değerlidir.
Vajinismus, cinsel birleşme sırasında vajinanın kasılması ve cinsel münasebetin gerçekleşmemesidir. Cinsel birleşme sırasında yalnızca vajina kasılmaz, tüm bedende bir kasılma olabilir, eşi itme, bacakları açmama ya da açamama, hatta önsevişme sonrasında cinsel birleşme basamağına hiç geçememe de kelam konusu olabilir. Birtakım çiftler cinsel birleşme denemesinde bulunabilirken, birtakım çiftlerde erkeğin bayana yaklaşması bile mümkün olmamaktadır. Bu da vajinismusun şiddeti ile alakalıdır. Nasıl her insanın özellikleri farklı ise, her çiftin vajinismusu yaşayışı da farklıdır, temel belirtiler benzese bile vajinismus tedavisinde her çifti kendi özelliklerine nazaran ele almak gereklidir.
Vajinismusun nedenlerine gelince, en yaygın nedeni birinci gece kaygısıdır. Bizim toplumumuzda yaygın olan bir birinci gece kavramı vardır. Birinci gece, evliliğin birinci gecesi ya da birinci ilgiyi tabir etmektedir ve ülkemizde genç bayanların birçoklarında da birinci gece korkusu vardır. Birinci gece acı, ağrı, kanama olacağına ya da kızlık zarının bozulmasının acı vereceğine dair dehşetler vajinismusa neden olur. Bu endişe evlenmek üzere olan bir bayanda olabileceği üzere, şimdi evlenme üzere bir niyeti olmayan ya da evlenmesine daha çok vakit olan genç kızlarda da birinci gece korkusu olabilmektedir. Birinci gece acı, ağrı, kanama olacağına ya da kızlık zarının bozulmasının acı vereceğine dair dehşetler vajinismusa neden olabilmektedir.
Vajinismuslu bayanlar ekseriyetle olmayan ya da daha evvel hissetmedikleri hayali bir acıdan korkuyorlar. Bu istikametiyle vajinismusun bir cins fobi olduğunu söyleyebiliriz. Fobi bir objeye, bir yere ya da bir duruma karşı duyulan şiddetli ve anlamdışı kaygıdır ve korkulan objeden ya da durumdan kaçınmaya sebep olur. Vajinismusta da cinsel münasebete dair, anlamlandırılamayan, ağır bir kaygı vardır ve bu dehşet cinsel bağlantıdan ve cinsel bağ denemelerinden kaçınmaya sebep olur.
Vajinismusun öbür birçok nedeni de olabilir. Çocukken anne- babanın birbirine sevgiyle dokunmadığı, sevgi dolu bir irtibatın olmadığı, cinselliğin olağan karşılanmadığı ya da tabu olarak görüldüğü bir ailede yetişmiş olmak; cinsellikle ilgili bilinçdışında var olan suçluluk, pişmanlık, vb. hisler; toplumda kulaktan kulağa anlatılan birinci gece kıssaları, birinci gecenin ne kadar acı ve ağrı dolu geçtiği, cinsel ilginin çok güç olduğu,vb. kulaktan kulağa yayılan olumsuz kıssalar; aileye çok düşkünlük; çocukluk travmaları; geçmişte yaşanan cinsel taciz ya da tecavüz; bilinçdışındaki büyümek istememe, genç kızlıktan kadınlığa geçmek istememe fikirleri; evlilikle ya da eşle ilgili sıkıntılar, eşe duyulan öfke ya da güvensizlik, vb. vajinismusun nedenleri ortasındadır.
Vajinismusa yol açan nedenler değerli olmakla birlikte, vajinismus tedavisinde kıymetli olan ‘’şimdi ve bundan sonrası’’dır. Bu vakte kadar bu halde gelinmiştir, lakin değerli olan bundan sonra çiftin hayatında bir değişim yaratılmasıdır. Yani aslında nedeni ne olursa olsun, kıymetli olan artık çiftin hayatında bir çok şeyi engelleyen vajinismus meselesinin tahlile ulaştırılmasıdır. Vajinismus çiftlerin hayatında neleri mahzurlar? Öncelikle bu sorunu yaşamaya başlayan yeni evli çiftlerin hayatında moral bozukluğu, hayal kırıklığı, kendini evli üzere hissedememe, evliliğe beklenildiği üzere başlayamama, öbür çiftler üzere olmadıkları duygusu, başaramama hissi, ailelere karşı suçluluk hisleri üzere ruhsal problemler yaratabilir. Evlililiğin birinci vakitleri vajinismus evliliği benimsemeyi engelleyebilir. Vakit geçtikçe, tedaviye başvurulmadıkça ve tahlil uzadıkça depresyon, sonluluk, eşler ortasında gerginlikler ve bilhassa çocuk sahibi olma konusundaki maniler ortaya çıkar. Çocuk sahibi olunamayacağı fikri çiftlerin ümitsizliğe kapılmalarına neden olur. Hatta kimi durumlarda çifler vajinismus tedavisine başvurmak yerine, cinsel münasebete girmeden alternatif çocuk sahibi olma yollarını araştırmaya başlar. Bilhassa uzun yıllar vajinismus sıkıntısıyla yaşayan çiftler tüp bebek tedavisiyle çocuk sahibi olmayı düşünürler. Lakin bu çiftlerin aslında çocuk sahibi olmaya mahzur bir durumları yoktur, cinsel ilgi yaşamadıkları ve tertipli bir cinsel hayatları olmadığı için çocuk sahibi olamazlar. Bu yüzden de evvel vajinismus sıkıntısını çözmeleri ve vajinismus tedavisine başvurmaları gereklidir. Şayet yalnızca çocuk sahibi olmaya odaklanırlarsa, insanın en temel gereksinimlerinden biri olan ve evliliğin de temel yapıtaşlarından biri olan cinselliği yok saymış olacaklardır. Şayet vajinismusu çözmeden çocuk sahibi olurlarsa ki bu mümkündür, o vakit çocuktan sonra da vajinismus devam edecektir ve çiftin tekrar cinsel sorunu var olacaktır. Bu nedenle evvel vajinismusun tedavi edilmesi, çiftin sistemli ve memnun bir cinsel yaşantıya kavuşması gereklidir. Daha sonra çift çocuk sahibi olmayı düşünebilir.
Vajinismus ortaya çıktıktan sonra, çoklukla bir müddet ne olduğu anlaşılamaz. Çift de evliliklerinin başında hiç beklemedikleri bu türlü bir durumla karşılaştıkları için şaşkındır. Daha sonra vakit geçtikçe çift sorunun ne olduğunu araştırmaya başlar ve vajinismus olduklarını öğrenirler. Cinsel münasebet gerçekleşmediğinde çiftin birinci aklına gelen cinsel ilgiye pürüz olan jinekolojik bir neden olup olmadığıdır. Bu nedenle genelde birinci olarak jinekolog muayenesine gidilir. Vajinismuslu bayanların kimileri basitçe muayene olabilirken, çoğuklukla jinekolojik muayeneye karşı da çok derecede bir endişe vardır ve ekseriyetle vajinismus tanısı muayene olunamadığında ya da zorlanıldığında konulmuş olur. Sanılanın bilakis vajinismus büyük ölçüde bir ruhsal bir hastalıktır, jinekolojik bir bozukluktan kaynaklanmaz.
Herhalde en kritik etap çiftin vajinismus tedavisine karar vermesidir. Bu bahis en çok ertelemeye kurban sarfiyat. Yani tedavi hem bayandaki hem de erkekteki birtakım niyetler ya da önyargılar ve bilhassa de bayandaki çok dehşet yüzünden ertelendikçe ertelenir. Bayanın endişeleri, kişilik yapısı, erteleme, eşler ortasındaki bağlantı sorunları, bir tarafın konuşmaktan ve tedaviye başvurmaktan kaçması, cinsel alakaya girmeden çocuk sahibi olma tekniklerinin araştırılması, vb. nedenler vajinismus tedavisine başvurmayı mahzurlar. Tedaviyi erteleyen taraf her vakit bayan değildir, erkek de bazen tedaviye başvurmaya yanaşmayabilir. ‘’Bizim yardıma gereksinimimiz yok, kendi kendimize başarabiliriz, bizim çözemediğimiz bir meseleye diğeri mı yardımcı olacak’’ üzere niyetler vajinismus tedavisine başvurmayı mahzurlar. Tedaviden korkmak da tekrar sık rastladığımız bir durumdur. Vajinismusun temelinde cinsel ilgi korkusu vardır, fakat sonrasında da tedaviye karşı bir endişe oluşur. Tedaviden korkma, tedavide yapılacaklardan korkma, tedavinin başarısız olmasından korkma biçiminde kaygılar zincirleme bir halde devam eder. Tedavinin başarısız olmasından korkma da vajinismuslu bayanlarda çok yaygındır. Hiç yapmadıkları, denemedikleri, daha başlamadıkları bir şeyin başarısız olmasından korkarlar.
Meğer ki vajinismus tedavisinin başarısız olma ihtimali neredeyse yok denecek kadar azdır. Vajinismus cinsel terapiyle 7-10 seanslık bir süreçte muvaffakiyetle tedavi edilmektedir. Tabi ki her çift birbirinden farklıdır. Vajinismusun şiddeti ve nedenleri bayandan bayana değişebilir. Birtakım bayanlarda kaygı daha azken, kimilerinde daha şiddetlidir. Bu nedenle her çiftin özelliklerine nazaran terapi planlanır. Birinci seansta vajinismus tanısı konur, şiddeti belirlenir ve ona nazaran cinsel terapiye başlanır.Vajinismus tedavisinde eş takviyesi çok kıymetlidir. Kimi çiftler ortasında irtibat ve ahenk düzgünken, birtakım çiftler ortasında alaşmazlıklar olabilir. Eş terapiye dayanak vermeyebilir. Bu süreçte terapistin eşin his ve fikirlerini anlaması ve eşi de terapiye dahil etmesi çok değerlidir. Vajinismus cinsel terapiyle geri dönüşümsüz bir biçimde tedavi edilir. Tekrar çiftlerin en çok sorduğu sorulardan biri de tedaviden sonra vajinismusun tekrarlama ihtimali olup olmadığıdır. Cinsel terapiyle vajinismus tedavisinden sonra tekrarlama olmaz. Zira aslında vajinismus tedavisinde maksat yalnızca cinsel bağlantının gerçekleşmesini sağlamak değildir. Tıpkı vakitte bayanın cinselliğe olumlu bir bakış açısı geliştirmesine yardımcı olmak, kaygılarını gidermek, kendine inancının artmasına yardımcı olmak ve çiftin tatmin edici bir cinsel yaşantıya kavuşmasını sağlamaktır.
