Duygusal açlık, kişinin fizikî olarak aç olmadığı halde bir duyguyu yatıştırmak için yeme isteği hissetmesidir. Bu durum birçok vakit gerilimli, yalnız, dertli, sıkılmış ya da kırgın hissedildiğinde ortaya çıkar. Yani maksat vücudun güç muhtaçlığını karşılamak değil, zihnin rahatsız edici histen uzaklaşmasıdır. Bu nedenle duygusal açlık, yeme davranışının en sık karıştırılan ruhsal boyutlarından biridir.
Gerçek açlık ekseriyetle yavaş yavaş gelir. Kişi midesinde bir boşluk hisseder, güç düşer ve yemek yediğinde doyum oluşur. Duygusal açlık ise daha ani gelir. Bir anda “şimdi bir şey yemeliyim” hissi oluşur ve ekseriyetle makul bir yiyeceğe yönelme görülür. Bilhassa şekerli, karbonhidratlı yahut süratli rahatlatan yiyecekler daha cazibeli hale gelir.
Bir öteki ayırt edici nokta, yedikten sonra hissedilendir. Gerçek açlık giderildiğinde kişi ekseriyetle rahatlar ve suçluluk yaşamaz. Duygusal açlıkta ise yeme sonrası sıkça pişmanlık, utanç yahut “kendimi tutamadım” fikri görülür. Zira yeme davranışı muhtaçlığı çözmemiştir; yalnızca kısa vadeli bastırmıştır.
Duygusal açlık birçok vakit kişinin hislerle baş etme hünerlerinin zayıfladığı periyotlarda artar. İnsan hislerini tanımlamakta zorlanıyorsa, içindeki gerginliği “açlık” üzere algılayabilir. Bu noktada duygusal farkındalık çok değerlidir. “Şu an hakikaten aç mıyım, yoksa bir his mu yaşıyorum?” sorusu, davranışın otomatikliğini kırar.
Duygusal açlığı direktörün maksadı, kendini suçlamak değil; muhtaçlığı gerçek yerden karşılamayı öğrenmektir. Bazen muhtaçlık dinlenmektir, bazen görülmektir, bazen sakinleşmektir. Bu nedenle yeme isteği geldiğinde kısa bir duraklama yapmak, duyguyu isimlendirmek ve alternatif bir baş etme yolu seçmek (kısa yürüyüş, nefes antrenmanı, birine yazmak, su içmek) tesirli olabilir.
Eğer duygusal yeme sıklaşıyor ve kişinin hayatını bariz halde etkiliyorsa, ruhsal dayanak almak süreci çok daha sağlıklı hale getirir.
