Yalnızlık ile Tek Başınalık Ortasındaki Fark
Tek başınalık seçilmiş ve besleyici olabilir. Dinlenme, içe dönme ve kendini düzenleme alanı sunar.
Yalnızlık hissi ise çoklukla şu kanılarla birlikte gelir:
“Kimse beni hakikaten anlamıyor.”
“Yük oluyorum.”
“Anlatsam da değişmez.”
Bu noktada kişi etrafında beşerler olsa bile içsel bir kopukluk yaşar.
Yalnızlık Neden Bu Kadar Ağırdır?
İnsan beyni toplumsal bağlanmaya programlıdır. İnançlı bağlanma, hudut sistemini regüle eder. Toplumsal dışlanma ya da bağ kopukluğu ise beyin tarafından tehdit olarak algılanabilir.
Bu nedenle yalnızlık hissi:
➢ Göğüste sıkışma
➢ Boşluk duygusu
➢ Ağırlık
➢ İçsel sessizlik
şeklinde bedensel olarak da deneyimlenebilir.
Yalnızlık, ruhsal olduğu kadar fizyolojik bir tecrübedir.
Bağlanma Tecrübeleri ve Yalnızlık
Erken devirde tutarsız, ihmal edici ya da çok eleştirel bakım tecrübeleri yaşayan bireylerde şu inançlar gelişebilir:
“Duygularım kıymetli değil.”
“Yakınlık tehlikelidir.”
“Anlaşılmak mümkün değil.”
Bu inançlar yetişkin bağlarında de tekrar edebilir. Kişi ya çok bağımlı hale gelir ya da çok ara koyar. Her iki durumda da gerçek temas zorlaşır.
Yalnızlık ve Savunma Mekanizmaları
Bazı bireyler yalnızlık hissi yaşamamak için:
➢ Daima meşgul olur
➢ Yüzeysel ilgiler kurar
➢ Mizahla mevzuyu geçiştirir
➢ Hislerini küçümser
Ancak bastırılan yalnızlık kaybolmaz; yalnızca ertelenir.
Yalnızlık ile Kalabilmek
Paradoksal olarak, yalnızlık hissiyle temas edebilmek iyileştiricidir. Zira bu his ekseriyetle bir muhtaçlığa işaret eder:
➢ Görülme ihtiyacı
➢ Anlaşılma ihtiyacı
➢ Temas ihtiyacı
➢ İnançlı bağ ihtiyacı
Bu muhtaçlığı fark etmek, değişimin birinci adımıdır.
Terapötik Süreçte Yalnızlık
Psikoterapi, kişinin birinci defa sahiden duyulduğunu deneyimleyebileceği bir alan olabilir. Terapötik bağlantı içinde:
➢ Hisler adlandırılır
➢ Söz edilen tecrübe küçümsenmez
➢ Sessizlikler tolere edilir
➢ Bağ tecrübesi yaşanır
Bu süreç, içsel yalnızlık şemasının esnemesine katkı sağlayabilir.
Kendimizle İlişki
Bazen en derin yalnızlık, kişinin kendisiyle kurduğu kopuk münasebetten kaynaklanır. İçsel eleştirmen çok güçlü olduğunda kişi kendi yanında duramaz. Öz-şefkat çalışmaları bu noktada değerlidir.
Kendimize şu soruyu sormak düzgünleştirici olabilir:
“Şu an bu duyguyu yaşayan tarafımın neye gereksinimi var?”
Yalnız kalmış hissi, insan olmanın kırılgan yanlarından biridir. Bu his zayıflık değil; bağ gereksiniminin işaretidir.
Yalnızlık, kimsenin olmadığı manasına gelmez.
Bazen yalnızca bağın şimdi kurulmadığı manasına gelir.
HAZIRLAYANLAR
Uzman Psikolog Mustafa Cem Oğuz
Psikolog Cansu Hatice Karcıoğlu
