Bazı beşerler olağanda sakin görünür. Uzun mühlet alttan alır, sorun çıkarmamaya çalışır, hislerini muhakkak etmez. Ancak sonra bir gün, küçük bir olayda beklenmedik halde patlayabilirler.
Bir ileti, küçük bir tenkit ya da kolay bir tartışma…
Ve bir anda ağır öfke ortaya çıkar.
Sonrasında ise ekseriyetle şu cümle gelir:
“Ben bile kendime şaşırdım.”
Çünkü öfke patlamaları birden fazla vakit yalnızca o an yaşanan olayla ilgili değildir. Biriken, bastırılan ve tabir edilmeyen hislerin dışa vurumudur.
Öfke Nitekim “Kötü” Bir His mu?
Toplumda öfke çoklukla negatif görülür. Bilhassa çocukluktan itibaren birçok insan:
“Abartma,”
“Sus,”
“Büyütme,”
“Sakin ol,”
“Öfkelenmek ayıp” üzere bildirilerle büyür.
Bu yüzden birtakım beşerler öfkeyi göstermemeyi “olgunluk” sanır.
Oysa öfke doğal bir histir. Sorun öfkelenmek değil; öfkenin sıhhatsiz halde birikmesi ve denetimsiz patlamalara dönüşmesidir.
Bastırılmış Hisler Nasıl Birikir?
İnsan her kırıldığında bunu söz etmeyebilir. Her hayal kırıklığında susabilir. Her haksızlıkta alttan alabilir.
Ama bastırılan hisler yok olmaz.
Yalnızca içeride birikir.
Özellikle:
Sürekli anlayış göstermeye çalışan,
İnsanları kırmaktan korkan,
Duygularını tabir etmekte zorlanan,
Çatışmadan kaçınan şahıslarda bu durum sık görülebilir.
Dışarıdan sakin görünürler ancak iç dünyalarında ağır bir tansiyon oluşur.
Öfke Patlamalarının Altında Aslında Ne Vardır?
Çoğu vakit yalnızca öfke değil:
Kırgınlık,
Görülmeme hissi,
Değersizlik,
Hayal kırıklığı,
Yorgunluk,
Kontrol kaybı korkusu vardır.
Öfke bazen insanın kendini muhafaza formudur.
Çünkü kişi üzüldüğünü söyleyemediğinde, anlaşılmadığını hissettiğinde ya da sonları daima ihlal edildiğinde zihinsel baskı artar. Ve bir noktada küçük bir tetikleyici bile büyük tepki yaratabilir.
“Ben Olağanda Bu türlü Biri Değilim”
Aslında tam da bu yüzden olur.
Sürekli sakin kalmaya çalışan beşerler bazen kendi hudutlarını fark edemez. Rahatsız oldukları şeyleri vaktinde söylemedikleri için birikim oluşur.
Sonra:
Küçük bir tenkit,
Ufak bir saygısızlık,
Basit bir anlaşmazlık…
Bardağı taşıran son damlaya dönüşebilir.
Karşı taraf yalnızca o anki yansıyı görür. Lakin kişinin içinde aslında uzun müddettir biriken hisler vardır.
Bastırılmış Öfke Vücuda de Yansır
Öfke yalnızca ruhsal değildir. Daima baskılandığında vücut de bunu taşımaya başlar.
Şu belirtiler sık görülebilir:
Çene sıkma,
Kas ağrıları,
Baş ağrısı,
Mide sorunları,
Sürekli gerginlik,
Tahammülsüzlük,
Uyku sorunları.
Çünkü vücut uzun mühlet alarm halinde yaşamaya uygun değildir.
Öfke Patlamalarını Önlemek İçin Ne Yapılabilir?
1. Hisleri Patlamadan Evvel Fark Etmek
Birçok insan öfkeyi fakat doruğa ulaştığında fark eder.
Oysa kıymetli olan:
Kırıldığını,
Yorulduğunu,
Rahatsız olduğunu,
Sınırlarının aşıldığını daha erken görebilmektir.
Bastırılan küçük hisler vakitle büyük tepkilere dönüşür.
2. Daima “İdare Eden” Taraf Olmamak
Her şeyi alttan almak sağlıklı değildir.
Sürekli anlayış gösteren kişi bir mühlet sonra kendi gereksinimlerini yok saymaya başlayabilir. Ve bu durum içsel öfke yaratır.
3. Öfkenin Altındaki Asıl Duyguyu Anlamak
Bazen insan aslında öfkeli değil:
kırgın,
yalnız,
değersiz,
anlaşılmamış hissediyordur.
Ama bu hisleri söz etmek güç geldiği için öfke ön plana çıkar.
4. Hudut Koymayı Öğrenmek
Sınır koyamayan beşerler çoklukla daha fazla birikir.
“Hayır” diyememek, rahatsız olduğu şeyleri söyleyememek ya da daima tolere etmek uzun vadede öfkeyi büyütür.
Sağlıklı hudutlar, hislerin birikmesini azaltır.
Sonuç
Öfke patlamaları birçok vakit “bir anda olan” şeyler değildir. Uzun müddet bastırılmış hislerin dışarı taşmasıdır.
İnsan bazen sakin görünmek uğruna kendini fazla susturur. Ancak konuşulmayan hisler kaybolmaz; içeride büyür.
Gerçek duygusal istikrar, hiç öfkelenmemek değil; hisleri bastırmadan, biriktirmeden ve ziyan vermeden söz edebilmeyi öğrenmektir.
