Gördüğümüzün ötesini asla kabul edemedik. Tüm inanç sistemimiz bunun üzerine kurulu olmasına karşın gördüğümüzden ötesine geçemedik, yargıda andayız, asla öncesi ve sonrası yok, yalnızca yaşadığımız an içerisinden bir mantar üzere bitiriyoruz yargımızı. Bu insanın manaya ve anlamlandırma uğraşından bir refleks olarak gelse de bizler öteki canlılardan farklı olarak ruhi ilerlemeye açık tek çeşidiz. Buna karşın asla gelişime yanaşmıyor, açılarımızı genişletmiyor, ufkumuzu ferahlatmıyoruz. Sosyal medyalarla durum daha da ciddileşti. Hiç tanımadığımız, hiçbir vakit karşılaşmadığımız ve dahi karşılaşmayacağımız insanların ‘anlarından’ yola çıkarak ne muazzam yargılar üretiyoruz çabucak anında oracıkta hem savcı hem hakim hem avukat hem infazcı oluyoruz ve asla çemberin içinden çıkıp Yahu biz ne yapıyoruz demiyoruz. Daima bir yargı üretimi içindeyiz, kin kusar üzere yargımızı kusuyoruz birbirimize.
“Ey iman edenler! Kendiniz hakkında çokça zan beslemekten sakının; zira birtakım zanlar günahtır. Ve birbirinizin saklı hallerine casusluk etmeyin. Birbirinizin ayıplarını araştırmayın ve birbirinizden kötülük ve ön yargı ile şüphelenmeyin. Kesinlikle ki kimi zanlar günahtır.”
— Hucurat Mühleti, 49:12
Gelgelelim temel soruna; biz yargıçlar, kuşun yelinde hunharca ve barbarca yargı saçarken, birbirimize nasıl güveneceğiz? Empati, sempati? Nasıl hürmet duyacağız? Nasıl sevmeyi bileceğiz? Bunlar bir toplumun, bırakın toplumu, iki kişinin dahi yan yana gelmesinde hatta bireyin kendi kendiyleyken bile başlı başına gereksinim duyduğu ve sahip olması gereken ana gereçler değil mi? Bunlar harmanlanmadan ‘ruh’ nereden hazzı bulacak? İnsan nasıl huzura erecek? Birlik inancımızı nasıl canlı tutacağız? Körü körüne bir yargının, ne dini inançta, ne toplum olma şuurunda ne psikososyal sorunlarda ne kişisel olgunlaşmada yeri bulunmakta. Bakış açısının yalnızca bu noktada kalması ise içerisinde bir çığ olur insanın ve sonunda o çığın altında da tekrar bulur kendi aksini. İşin özünde bu girift hal tekrar dönüp dolaşıp bireyin kendisinde zuhur edecektir.
“Gerçekten çok, hayalimizde acı çekeriz.” -Seneca
Bilinçdışınıza ve alt benliğinize kadar uzanacak bir olumsuz otomatik kanılar silsilesi. Aceleye getirilmiş yargılarla aslında sistemli bir formda manipüle ettiğimiz yeniden kendimiziz. Gerçekliğini ve doğruluğunu araştırmadan vardığımız yargılar, bizi hakkaniyetten çok uzaklara savurmakla kalmazken içimizi de çoğunlukla boş yere öfke, nefret, hüzün, samimiyetsizlik, hayal kırıklığı en kıymetlisi de pek çok şeyin başı gördüğümüz gerilim faktörü olarak doldurmaktayken, biz de kendi kendimizi fark etmeden tabana çekmekteyiz.
Peki hakikaten hayatlarımız ve ruhlarımız bu kadar kolay harcanacak şeyler mi? İnsan eline sayılı para geçtiğinde onu nasıl elinde tutup biriktireceğini yahut hangi değerli şeye harcamak için saklayacağını düşünür, pekala ömür denilen sayılı vakti neden hoyratça harcarız? Gözümüzle an be an nasıl elimizden akıtıp tükettiğimizi görmediğimiz için mi? Yoksa metalaştırıp maddi bir kara dönüştüremediğimiz için mi? Harcadığımız rastgele bir nefesin dönüşü var mı ya da rastgele bir saniyenin? Öyleyse elimizde var olanları niçin öylesine durumlarla tüketelim? Denetimi bize bağlı durumlara.
İnsan için birinci ve kıymetli olan kendi kapısının önü olmalı, hiç kimse için ve hiçbir şey için sanal alemde olsun gerçek dünyada olsun dayanaksız yargı üreterek değerli zihnimiz kirletmemeli, ömrümüzün en önemli kaynağı olan ruhumuzu gereksizliklerle doldurmamalı, bize verilenlere sıkı sıkıya sarılmalı kapımızın önünün değerini bilmeliyiz, lakin böylece bir nebze olsun yaşanılabilirlik katabiliriz bu yokuş aşağı dümdüz ilerleyen yozlaşma hevesine.
Sakinlik ve iyilikte buluşmak ümidiyle…
