1. His Farkındalığı Nedir?
His farkındalığı, bireyin yaşadığı hisleri tanıması, isimlendirmesi ve nedenlerini anlamasıdır. Çocuklar çoklukla öfke, endişe, ıstırap üzere hislerle baş etmekte zorlanır. Bu noktada oyunlar aracılığıyla hisler görünür ve işlenebilir hale gelir.
2. Hür Oyunun Gücü
Hür oyun, çocuğun iç dünyasını en açık formda tabir ettiği alandır. Çocuk seçtiği oyuncaklarla, kurduğu senaryolarla ve verdiği reaksiyonlarla yaşadığı hislere dair ipuçları verir. Terapist bu oyunları dikkatle gözlemlemeli ve duygusal temaları fark etmeye çalışmalıdır.
3. His Tanıma Kartları ile Oyunlar
Çocuğa çeşitli yüz sözleri yahut his kartları gösterilerek bu hislerle ilgili öyküler oluşturması istenebilir. Örneğin: ‘Bu çocuk neden üzgün olabilir?’ yahut ‘Sen bu duyguyu ne vakit hissettin?’ üzere sorularla içsel farkındalık desteklenir.
4. Kuklalarla His Diyalogları
Çocuk bir kuklayı, terapist öteki kuklayı konuşturarak hisler üzerine diyalog kurabilir. Bu, çocuğun hem kendi hislerini dışa vurmasına hem de oburlarının hislerini anlamasına yardımcı olur (duygusal empati gelişimi).
5. Renklerle His Haritası
Çocuklara renklerin hislerle ilişkilendirilmesi öğretilir: kırmızı = öfke, mavi = hüzün üzere. Akabinde çocuktan kendi his haritasını çizmesi istenir. Bu yol, karmaşık hislerin somutlaştırılmasına yardımcı olur.
6. Seans Sonu Yansıtıcı Sorular
Oyun sonrası ‘Bu oyunda en çok hangi his vardı?’, ‘Senin hissettiğin hisler neydi?’ üzere sorular çocuğun farkındalık hünerini artırır. Bu farkındalık, hislerle başa çıkma kapasitesini de geliştirir.
Çocukların duygusal farkındalık kazanmaları, kendilerini anlamaları ve söz etmeleri hayat uzunluğu ruhsal sıhhatleri için temel bir maharettir. Oyun terapisi, bu maharetin gelişimini desteklemek için doğal ve tesirli bir araçtır. Terapist, oyunu sadece bir aktiflik değil, çocuğun içsel dünyasına açılan bir pencere olarak görmeli ve bu alanı itimatla tutmalıdır.
Hazırlayan: Uzman Psikolog Mustafa Cem Oğuz
